2026ko Berrikuntza Gaitasunei buruzko Aurreikuspenak txostenean, lau dimentsiotako (zientzia, teknologia, ekintzailetza eta ekoizpena) 2.580 berrikuntza-gaitasun aztertu dira, eta, horretarako, 2001-2023ko epealdiko datu zehatzen multzoak erabili dira. Azterketaren arabera, berrikuntzaren sorrera lau dimentsio horien arteko lotuneen menpe dago, batez ere. Horrez gain, gaitasun sofistikatuenak oso ekosistema dibertsifikatuetan baino ez dira agertzen, eta elkarren artean menpekoak diren jakintza-sare konplexuei eusteko gai dira.

Bi berrikuntza-munduren historia

Berrikuntzaren munduko ekoizpena modu ikusgarrian areagotu da, baina hazkuntza hori oso desberdina da oraindik, munduko ekonomien %30 baino ez direlako arlo horretan hazi. Ekonomia asiarrek, bertan Txina, India eta Vietnam nagusi direla kontuan hartuta, gaitasunak garatzeko estrategia sofistikatuak ezarri dituztenez, modu sistematikoan lortu dute gaitasunen dibertsifikazio adimenduna (zabaltasuna eta konplexutasuna aldi berean irabazteko), baita gaitasunen kudeaketa adimenduna ere (balio handiko gaitasunei emandako arreta areagotzeko eta, aldi berean, jakintza osagarrien bidez babesteko). Ezarrita eta garapen-bidean dauden ekonomia askok, ordea, honako erronka bikoitz honi aurre egiteko zailtasunak dituzte: ekosistemen %46 ez dira modu nabarian dibertsifikatu, eta oraindik ere ekonomien %70entzat zaila da konplexutasuna handitzea.

Aukera estrategikoak

2026ko txostenak egiaztatu egin du ahalmen handia dagoela ustiatu gabe: ekonomien %10ek baino ez dute euren ahalmen guztia ustiatzen. Oro har, ekosistemek ez dituzte urteko 339.000 berrikuntza teknologiko ustiatzen. Eskualdeko ereduek agerian uzten dute zenbait bide estrategiko daudela: Europak oinarri solidoak dituen arren, zailtasunak ditu translazio teknologikoarekin. Bestetik, Asiak gaitasun orekatuak baditu ere, bertako enpresek merkaturatzeko erronkei aurre egin behar diete, eta Afrikak sorrera-gaitasunen sorkuntza izan beharko luke helburu, apurka-apurka jarduera konplexuagoak sustatzen dituen bitartean.

Politiken arloko ondorioak

Berrikuntzarako politika ezin da ikuspegi bakar batean oinarritu. Arrakasta lortzeko, estrategiak egokitu behar dira eskualdeko garapen-mailetara, lehendik zeuden gaitasun-zorroetara eta testuinguru instituzionaletara. Herrialdeek datu enpirikoetan oinarritutako jakintza horiek berrikuntzako inbertsioetara egokitzen dituztenean, badute garapenaren muga tradizionalak alde batera uzterik eta jakintzetan oinarritutako lehiakortasuneranzko iragaitza azkartzerik. Dibertsifikaziorako mugak eta ustiatu gabeko ahalmena sistematikoak direnez, badirudi maila bakoitzera egokitutako jarduketa selektiboak direla arrakastarako aukera onenak eskaintzen dituztenak.